Reportaż 

Następny artykuł
Poprzedni artykuł
Strona główna

 

Piotr Kołodziej

„Nowa Polszczyzna”

 

„Nowa Polszczyzna”, metodyczny dwumiesięcznik dla nauczycieli języka polskiego (pięć numerów rocznie), pojawiła się na edukacyjnym rynku pod takim właśnie tytułem w 1997 roku jako pismo wydawane przez Wydawnictwo Edukacyjne

Historia „Polszczyzny” rozpoczęła się jednak siedem lat wcześniej, kiedy to Zofia Agnieszka Kłakówna (Katedra Literatury i Języka Polskiego w Instytucie Filologii Polskiej krakowskiej Akademii Pedagogicznej) objęła redakcję „Wisełki” — kwartalnika Wspólnoty Polskiej, adresowanego do nauczycieli polonijnych. Pismo od razu zyskało wyrazisty, metodyczno-praktyczny profil. Jako „Wisełka” ukazywało się jeszcze przez cały 1990 rok i odpowiadało charakterem „Językowi Polskiemu za Granicą”. W roku 1991 kwartalnik funkcjonował pod nazwą „Ojczyzna Polszczyzna. Dawniej Wisełka”, później zaś (lata 1992–1995 i trzy numery w 1996) — jako „Ojczyzna-Polszczyzna”. Od początku 1992 roku aż do pierwszego numeru z 1995 włącznie ukazywały się dwie wersje „Ojczyzny-Polszczyzny”: dla nauczycieli pracujących w Polsce (wydawca: firma Borgis) oraz dla nauczycieli pracujących za granicą (wydawca: Wspólnota Polska). W 1997 pismo wystartowało jako dwumiesięcznik „Polszczyzna”, by w drugim numerze (z przyczyn formalno-prawnych) po raz ostatni zmodyfikować swój tytuł.

Okładka

Kolejne zmiany nazwy nie oznaczały odchodzenia od zakreślonych jeszcze w pierwszej „Wisełce” z 1990 roku podstawowych celów czasopisma, czyli od „współbudowania nauczycielskiej świadomości w konstruowaniu programów nauczania”, od projektowania pracy nauczycieli polskiego, od prezentowania „różnorodnych form zajęć” oraz „możliwości wielu rozwiązań dydaktycznych”, do refleksji na temat „problemu wyboru tekstów do nauczania i sposobów korzystania z tych tekstów”... Do dziś nie zmienił się również główny adresat pisma: nauczyciele języka polskiego w kraju i za granicą.

Wszystkie materiały publikowane na łamach „Nowej Polszczyzny” porządkowane są w trzech głównych działach. W centrum uwagi sytuują się oczywiście kwestie szeroko pojmowanego warsztatu nauczyciela i polonistycznego rzemiosła (dział „w stronę praktyki” i w jego obrębie takie hasła, jak: „w zależności od celów”, „dylematy szkolnego polonisty”, „lekcje czytania”, „wychowanie językowe”, „formy i organizacja pracy”, „lektura dla szkoły podstawowej”, „lektura dla gimnazjum”, lektura dla liceum”…). Kontekstem dla nauczycielskiego warsztatu są materiały z drugiego działu, czyli fachowa wiedza z zakresu różnych dziedzin humanistyki („warsztatowe konteksty”, a w nim stałe „okienka”: „psycholog patrzy tak”, „porady językoznawcy”, „garderoba słów i znaczeń”, „nie dajmy się zwariować”, „pręgierz”… ). Na trzeci dział składają się recenzje, omówienia, sprawozdania, listy do redakcji…

Z „Nową Polszczyzną” od zawsze współpracowało szerokie grono autorów, wywodzących się zwłaszcza z Instytutu Filologii Polskiej krakowskiej Akademii Pedagogicznej, a przede wszystkim — co zrozumiałe — z Katedry Dydaktyki Literatury i Języka Polskiego. Swoje forum znaleźli tu także liczni naukowcy z innych polskich uczelni oraz wielu nauczycieli-praktyków z kraju i zagranicy. Z czasem wokół „Polszczyzny” ukształtował się silny nurt polskiej dydaktyki, określany niekiedy mianem „szkoły krakowskiej”. Tu właśnie, pod kierunkiem Zofii Agnieszki Kłakówny — autorki Sztuki pisania dla szkoły podstawowej, współautorki i redaktorki serii podręczników „To lubię!” (szkoła podstawowa, gimnazjum, liceum), Sztuki pisania dla gimnazjalistów oraz redaktorki Metodycznej Biblioteki „To lubię!” — wyrastała nowoczesna metodyka i nowy sposób mówienia o niej. Tu również, z inspiracji Pani Marianny Łacek, nauczycielki z Australii, zaczęto organizować metodyczne warsztaty dla nauczycieli. W ten sposób „Nowa Polszczyzna” stała się całą instytucją, o jasno sprecyzowanym profilu, „zatrudniającą” wielu ludzi, zwłaszcza nauczycieli, silnie kształtującą obraz nowoczesnej polskiej szkoły. Tę reformatorską działalność uhonorowano między innymi Pucharem Ministra Edukacji Narodowej na 5. Targach Książki Szkolnej „Edukacja ‘98”.

Cała wspomniana twórczość „szkoły krakowskiej”, podobnie jak „Nowa Polszczyzna”, publikowana jest nakładem Wydawnictwa Edukacyjnego, którego dyrektor naukowy, profesor Bolesław Faron, w Akademii Pedagogicznej sprawuje funkcję dyrektora Instytutu Filologii Polskiej.

Piotr Kołodziej

Do góry strony
Copyright © "Konspekt". Kraków, sierpień-wrzesień 2004 . Statystyka